Bron: nordicinnovators.com
De Europese Unie heeft haar strategische focus op Generative AI (GenAI) aanzienlijk aangescherpt als onderdeel van haar bredere digitale en industriële beleid. Op institutioneel niveau heeft de EU beslissende stappen gezet om deze technologische ambitie te coördineren en te reguleren. De formele oprichting van het Europese AI-bureau in februari 2024 markeert een nieuwe fase in AI-governance, aangezien dit bureau de verantwoordelijkheid op zich neemt voor de implementatie van de AI-wet - 's werelds eerste alomvattende AI-wetgeving - inclusief het toezicht op AI-modellen voor algemene doeleinden, zoals GenAI.
In april 2025 werd het Europese AI-bureau opgericht.
In april 2025 introduceerde de EU hetAI Continent Action Plan, een ambitieuze routekaart om Europa's wereldwijde leiderschap op het gebied van AI veilig te stellen. Voortbouwend op het AI-innovatiepakket zet het plan concrete acties uiteen om de ontwikkeling, toepassing en adoptie van betrouwbare AI in de hele economie en samenleving te versnellen.
De EU stemt tegelijkertijd haar innovatiefinanciering af op haar AI-strategie. Een hoeksteen hiervan is GenAI4EU, een gedurfd initiatief van 500 miljoen euro dat begin 2024 werd aangekondigd als onderdeel van het AI-innovatiepakket van de EU.
Dit initiatief is gericht op het ondersteunen van nieuwe GenAI-gebruiksgevallen in alle 14 industriële ecosystemen van Europa, waaruit blijkt dat GenAI het potentieel heeft om een revolutie teweeg te brengen in bijna elke sector, van wetenschappen tot geavanceerde productie en overheidsdiensten.
In termen van R&D positioneert de aanpak van de EU de gezondheidszorg als een use case met hoge prioriteit. Het vermogen van GenAI om medische zorg te personaliseren, diagnoses te verbeteren, gezondheidsworkflows te stroomlijnen en te helpen bij complexe gegevensinterpretatie wordt expliciet erkend in zowel het AI-innovatiepakket als de GenAI4EU-agenda. De Commissie ondersteunt al belangrijke vlaggenschipinitiatieven zoals het Initiatief voor kankerbeeldvorming en het Initiatief voor virtuele menselijke tweelingen, die zijn ontworpen om de volgende generatie van AI-ondersteunde diagnostiek en behandelingsinstrumenten te ondersteunen.
Een reeks op de gezondheidszorg gerichte financieringsmogelijkheden zal volgens de planning tussen september en oktober 2025 worden afgesloten en omvat het volledige scala aan Technology Readiness Levels (TRL's) en onderzoeks- en innovatiepijplijnen. Deze mogelijkheden variëren vanEIC Pathfinder's proof-of-concept verkenningen (TRL 1-4), totEIC Accelerator's ondersteuning voor marktnabije oplossingen (TRL 6-8), via mid-TRLHorizon Europa collaboratieve R&D projecten op TRL 2-6, zoals hieronder beschreven.
Als onderdeel van het werkprogramma voor 2025 zal deze EIC Pathfinder Challenge baanbrekend onderzoek financieren naar Generatieve AI-gebaseerde Agenten om een revolutie teweeg te brengen in de medische diagnose en behandeling van kanker. Deze low-TRL call richt zich specifiek op visionaire projecten met een hoog risico die gericht zijn op het creëren van intelligente GenAI-systemen die multimodale medische gegevens integreren, zoals beeldvorming, klinische dossiers en genomica, om clinici te ondersteunen in het hele oncologische zorgpad. Het ondersteunt het bevorderen van de beoogde wetenschappelijke doorbraak van TRL1-2 naar TRL 3-4.
De oproep is bedoeld voor voorstellen die verder gaan dan de huidige stand van de techniek op het gebied van AI door het overwinnen van belangrijke uitdagingen zoals datasilo's, gebrek aan uitlegbaarheid en beperkte klinische integratie. Er wordt speciale aandacht besteed aan kankers met een grote impact, met als doel vroegtijdige opsporing, gepersonaliseerde behandelplanning en klinische besluitvorming te verbeteren.Wie kan een aanvraag indienen:De Pathfinder is uniek en staat kleine consortia of zelfs voorstellen van één aanvrager toe, op voorwaarde dat ze goed onderbouwd zijn. Internationale partners zijn welkom, maar projectcoördinatoren moeten in de EU of geassocieerde landen gevestigd zijn.
De in het kader van deze Challenge geselecteerde voorstellen zullen deel uitmaken van een thematische portefeuille onder supervisie van een EIC-programmamanager, die de samenwerking tussen projecten en de impact op portefeuilleniveau zal coördineren.
Financiering: maximaal €4 miljoen per project, met een totaalbedrag van €30 miljoen dat naar verwachting 7-8 projecten zal ondersteunen. De financiering bedraagt maximaal 100% van de subsidiabele kosten.
Datum indiening: 29 oktober 2025.
Als onderdeel van het onlangs vrijgegeven Horizon Europe werkprogramma 2025, zullen twee belangrijke oproepen onder Cluster 1- Gezondheid op 22 mei 2025 worden geopend. Beide onderzoeks- en innovatieacties (RIA's) vallen onder de paraplu van het GenAI4EU-initiatief en weerspiegelen het steeds grotere engagement van de EU om een breed scala aan belanghebbenden bij de acties te betrekken, van professionals uit de gezondheidszorg tot beleidsmakers en regelgevers.
Projecten moeten worden ingediend bij de Europese Commissie.
De voorstellen moeten worden ingediend door internationale consortia die bestaan uit ten minste drie onafhankelijke rechtspersonen uit drie verschillende EU-lidstaten of geassocieerde landen, zodat grensoverschrijdende samenwerking en interdisciplinaire inbreng gewaarborgd zijn.
De eerste uitnodiging, HORIZON-HLTH-2025-01-TOOL-03: "Leveraging multimodal data to advance GenAI applicability in biomedical research", is gericht op fundamenteel werk dat de wetenschappelijke toepasbaarheid van GenAI vergroot. Het doel is om goed presterende, verklaarbare GenAI-modellen te ontwikkelen of aan te passen die multimodale soorten gezondheidsgegevens, waaronder patiëntendossiers, medische beeldvorming en -omics-datasets, effectief kunnen combineren en verwerken. Deze modellen moeten in staat zijn om ontdekkingen in de voorspellende en gepersonaliseerde geneeskunde te versnellen, het begrip van ziektemechanismen te verbeteren en precisie-instrumenten voor biomedisch onderzoek mogelijk te maken.
Projecten moeten de belangrijkste ontwikkelde oplossing van TRL 2-3 naar TRL4-5 brengen door deze in twee verschillende gebruikssituaties in de gezondheidszorg te valideren.
Financiering: tussen €15 en €27 miljoen per project, met een totale enveloppe van €50 miljoen die naar verwachting 3 projecten zal ondersteunen. De financiering bedraagt maximaal 100% van de subsidiabele kosten.
Datum indiening: 16 september 2025.
De tweede oproep, HORIZON-HLTH-2025-01-CARE-01: "End user-driven application of Generative AI models in healthcare", is daarentegen bedoeld ter ondersteuning van de ontwikkeling van oplossingen voor virtuele gezondheidsassistenten die in samenwerking met eindgebruikers worden ontwikkeld, zoals ziekenhuizen, klinische teams en exploitanten van gezondheidszorgsystemen. Net als bij de vorige oproep moeten deze assistenten multimodale gezondheidsgegevens gebruiken om zinvolle ondersteuning te bieden bij klinische besluitvorming, gepersonaliseerde zorgplanning en patiëntmonitoring. Een belangrijke vereiste is dat deze oplossingen verder gaan dan theoretische ontwikkeling: ze moeten toegevoegde waarde en klinisch nut aantonen in ten minste twee verschillende gebruikssituaties in de echte wereld. Deze focus op translationele impact is bedoeld om de kloof te overbruggen tussen geavanceerd AI-onderzoek en schaalbare, implementeerbare tools in de eerstelijnszorg.
Projecten die in het kader van deze oproep worden gefinancierd, moeten de hoofdoplossing van TRL 4 naar TRL 6 brengen tegen de voltooiing van het project, met een sterkere nadruk op demonstratie in operationele zorgomgevingen.
Financiering: tussen €15 en €20 miljoen per project, met een totaalbedrag van €40 miljoen dat naar verwachting 2 projecten zal ondersteunen. Financiering is tot 100% van de in aanmerking komende kosten.
Datum indiening: 16 september 2025.
Aan de hoge-TRL-kant heeft de EIC Accelerator een thematische Challenge 03 gelanceerd -"GenAI4EU: Creating European Champions in Generative AI" om de GenAI te ondersteunen die is ontwikkeld door startups en KMO's. De oproep richt zich op baanbrekende toepassingen van GenAI die aansluiten bij de Europese waarden van verklaarbaarheid, transparantie en menselijk toezicht, met een brede toepassing op sectoren met een grote impact, zoals gezondheidszorg, energie en overheidsdiensten.
In het gezondheidsdomein wordt GenAI gebruikt voor het ontwikkelen van nieuwe technologieën voor het genereren van AI.
In de gezondheidszorg moedigt de uitdaging expliciet oplossingen aan zoals AI-ondersteunde medische beeldvorming, waarbij GenAI diagnostische workflows kan verbeteren, rapportage kan automatiseren en klinische besluitvorming kan verbeteren, op voorwaarde dat uitdagingen rond uitlegbaarheid en workflowintegratie worden aangepakt. Projecten kunnen voorstellen om nieuwe GenAI-modellen te ontwikkelen, bestaande modellen te verfijnen voor gespecialiseerde gezondheidsgegevens of ze te integreren in real-world, gereguleerde omgevingen.
Wie kan een aanvraag indienen:In tegenstelling tot O&O-samenwerkingsinstrumenten is de Accelerator bedoeld voor aanvragen van één bedrijf, meestal van startende bedrijven of KMO's met een werkend prototype (TRL 6) en een duidelijk plan om TRL 8 en commerciële toepassing te bereiken. Van geselecteerde bedrijven wordt verwacht dat ze een sterk groeipotentieel laten zien en de capaciteit om "Europese kampioenen" in GenAI te worden, terwijl ze voldoen aan strenge normen voor veiligheid, ethisch gebruik en technische robuustheid.
De in het kader van deze Challenge geselecteerde voorstellen zullen naast financiering ook profiteren van EIC Business Acceleration Services, waaronder mentoring, zichtbaarheid en matchmaking met investeerders.
Financiering: Tot €2,5 miljoen aan subsidies (die tot 70% van de projectkosten dekken) per bedrijf, plus aandeleninvesteringen tot ~€10 miljoen voor schaalvergroting. Het totale budget voor de GenAI Challenge is €50 miljoen.
Datum van indiening: 1 oktober 2025. Aanvragen volgen een proces in twee fasen, te beginnen met een korte aanvraag (pitch en video) die op voortschrijdende basis wordt ingediend, idealiter tussen juni en augustus 2025.
In de tweede helft van 2025 zal in het kader van het GenAI4EU-initiatief een golf van niet-verwaterende subsidies en gecombineerde financieringsmogelijkheden van start gaan - ter ondersteuning van alles van fundamenteel GenAI-onderzoek tot echte toepassingen in de gezondheidszorg. Met royale budgetten en hoge financieringspercentages is dit een unieke kans om uw gezondheidsinnovatie om te zetten in Europese impact.
Maar...
Maar... navigeren door deze oproepen is niet eenvoudig. Van TRL-afstemming en consortiumvorming tot uitlegbaarheid en ethische naleving, de lat ligt hoog.
Neem contact op met Nordic Innovators, wij kunnen u helpen:✔️ Decodeer de GenAI4EU kans landscape✔️ Koppel uw idee aan de juiste instrument✔️ Ontwikkel winnende voorstellen met sterke wetenschap, impact en implementatie.
Simone deed zijn doctoraat in België, waar hij ook de gezondheidszorgindustrie leerde kennen. Voor zijn doctoraat werkte hij samen met twee biotech startups en was hij ook freelance consultant. Hij hielp bij het schrijven van subsidievoorstellen en het opzetten en uitvoeren van klinische studies, met een bijzondere focus op medische hulpmiddelen. Door gebruik te maken van zijn wetenschappelijke achtergrond is hij gespecialiseerd in R&D en academische EU-programma's.
